Het hoe en waarom van Griekse emigratie

Waarom kwamen er in de jaren '50 en '60 van de vorige eeuw zoveel Grieken naar België? Hoe ving ons land hen op en hoe zit het met de huidige emigratie?

Samenkomst Limburgse Grieken in 1962

De eerste Griekse migratiegolf vond reeds plaats in de 19de eeuw, nadat er in 1893 een crisis uitbrak vanwege de scherpe prijsdaling van gekweekte bessen.
Van deze generatie is natuurlijk niets meer merkbaar en daarom bespreek ik hieronder de grootste Griekse migratiegolf, namelijk de tweede.

Tweede migratiegolf

In 1957 werd in België een officieel wervingsverdag getekend, waardoor Griekse arbeiders hier konden komen werken. België stelde dit verdrag op, omdat men met een drastisch tekort aan arbeidskrachten kampte die bereid waren in de steenkoolmijnen te werken. In dit akkoord stond vermeld dat de arbeiders uitsluitend voor 'ondergrondse arbeid' werden aangenomen, dat ze tussen de 25 en 35 jaar moesten zijn en dat ze eerst in Griekenland twee medische keuringen moesten ondergaan. De Griekse regering zorgde voor het aanwerven van arbeiders. In de praktijk werden ze amper op de hoogte gesteld van de gevaren die ze in de mijnen zouden lopen en van de schadelijkheid van de werkomgeving.
Het akkoord stelde ook dat de Griekse arbeiders verplicht was om vijf jaar in de mijnen te werken, daarna kreeg hij de mogelijkheid om naar Griekenland terug te keren. Velen deden dit dan ook na vijf jaar omdat het zware werk in de mijnen hun longen had aangetast. Anderen bleven in België, maar veranderden wel van werk. Ze werden onder andere dokwerker, magazijnbediende, gereedschapmaker of loodslager.

Enkele jaren later ondertekenden ook Duitsland en Nederland dit verdrag. Omdat de arbeidsomstandigheden in Nederland veel beter waren dan die in België, trokken vele arbeiders naar daar. Niet alleen was het werk er veel veiliger, de industrie was er ook heel wat moderner dan in België.

Redenen migratie

Griekenland ging akkoord met dit wervingsverdrag om politieke en economische redenen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog onderging Griekenland een drievoudige bezetting (van Duitsland, Italië en Groot-Britannië). Na deze oorlog ontstond er ook nog eens een burgeroorlog, waardoor er heel veel geweld was in het land.
De belangrijkste redenen voor emigratie waren toch van economische aard. Het land lag na deze twee oorlogen in puin en raakte niet heropgebouwd. Een groot aandeel van de bevolking was in de jaren '60 nog steeds actief in de landbouw, wat amper geld in het laatje bracht. Met de komst van moderne landbouwmachines werden velen onder hen dan ook werkloos. De hoge werkloosheidsgraad was dan ook één van de voornaamste redenen dat vele Grieken besloten om te emigreren.
De emigratie is niet alleen het gevolg van de twee oorlogen, maar ook van het slechte sociaal-economische systeem dat niet in staat was om de mensen te helpen.

Griekse migratie vandaag

In de jaren '90 sloeg de balans heel drastisch om. Griekenland werd plotseling een immigratieland. Niet alleen keerden vele Griekse arbeidsmigranten terug naar hun geboorteland onder aanmoediging van de Belgische overheid, Griekenland werd ook een toevluchtsoord voor onder andere Albanezen.

De Albanezen werden niet met open armen ontvangen door de Griekse bevolking en kregen zelfs te maken met uitbuiting, geweld en massadeportatie. Om dit te ontwijken namen vele Albanezen een Griekse naam aan en lieten ze zich dopen voor de Grieks-Orthodoxe Kerk.

De huidige crisis in Griekenland heeft verschillende oorzaken en zorgt ervoor dat ook nu verschillende Griekse families het land ontvluchten. Toch is deze migratiestroom veel kleiner dan die van de 20ste eeuw en besluiten vele gezinnen in Griekenland te blijven. Zij vertrouwen op hun president, hun regering en de Europese Unie.